Ανατροπή στις κληρονομιές: Χάνεις το σπίτι αν δεν προσέξεις – Δες τι αλλάζει σε διαθήκες, συντρόφους και περιουσίες

2025-06-28

Ριζικές αλλαγές στις κληρονομιές: Τι φέρνει το νέο νομοσχέδιο – Τέλος στην αδιαφάνεια, δικαιώματα για συντρόφους

Αλλαγές-τομή έρχονται στο κληρονομικό δίκαιο της Ελλάδας, με ένα νέο νομοσχέδιο που ετοιμάζει το Υπουργείο Δικαιοσύνης και το οποίο αναμένεται να κατατεθεί τον Σεπτέμβριο.

Η μεταρρύθμιση αλλάζει ριζικά τον τρόπο με τον οποίο συντάσσονται, φυλάσσονται και δημοσιεύονται οι διαθήκες, ενώ για πρώτη φορά εισάγονται θεσμοί όπως η κληρονομική σύμβαση και η ισότιμη μεταχείριση των συντρόφων με σύμφωνο συμβίωσης.

📜 Μητρώο Διαθηκών και κατάργηση της "μυστικότητας"

Με το νέο πλαίσιο, οι διαθήκες δεν θα μένουν πλέον σε συρτάρια και αβεβαιότητες. Δημιουργείται Μητρώο Αδημοσίευτων Διαθηκών, στο οποίο οι συμβολαιογράφοι θα καταχωρίζουν κάθε διαθήκη ηλεκτρονικά. Το περιεχόμενό τους θα παραμένει απόρρητο όσο ζει ο διαθέτης, αλλά θα ενεργοποιείται με ειδικούς κωδικούς μετά τον θάνατό του.

✍️ Γραφολογικός έλεγχος για "ύποπτες" διαθήκες

Η ιδιόχειρη διαθήκη δεν καταργείται, αλλά ενισχύεται με ελέγχους. Αν προβλέπει κληρονόμους που δεν έχουν συγγενική σχέση με τον διαθέτη, θα απαιτείται γραφολογική ανάλυση για την επιβεβαίωση της γνησιότητας. Επίσης, η δημοσίευση όλων των διαθηκών θα γίνεται μόνο από συμβολαιογράφο, ώστε να αποφεύγονται καθυστερήσεις και να περιορίζεται η γραφειοκρατία.

🤝 Νέος θεσμός: Συμφωνία κληρονομιάς

Για πρώτη φορά θεσμοθετείται η κληρονομική σύμβαση – μια συμφωνία που επιτρέπει στον διαθέτη να ρυθμίσει από κοινού με τους μελλοντικούς κληρονόμους τους όρους της κληρονομιάς του, με νομική ασφάλεια και τη διαμεσολάβηση συμβολαιογράφου.

❤️ Ίσα δικαιώματα για όσους έχουν σύμφωνο συμβίωσης

Ένα σημαντικό βήμα προς την ισότητα είναι η εξίσωση των συντρόφων με σύμφωνο συμβίωσης με τους συζύγους, όσον αφορά τα κληρονομικά δικαιώματα – τουλάχιστον σε περιπτώσεις που δεν υπάρχει διαθήκη. Παράλληλα, εξετάζεται και η αύξηση του ποσοστού της κληρονομιάς που θα τους αναλογεί. Εξαιρέσεις θα υπάρχουν σε περιπτώσεις που έχει ήδη δρομολογηθεί διαζύγιο ή λύση του συμφώνου πριν τον θάνατο.

🏡 Προστασία για συντρόφους και φροντιστές

Το νέο νομοθετικό πλαίσιο προβλέπει επίσης δικλείδες προστασίας για άτομα που συζούσαν με τον διαθέτη χωρίς γάμο ή σύμφωνο. Εφόσον αποδεικνύεται κοινή ζωή, θα μπορεί να προβλέπεται προσωρινή χρήση της κατοικίας και της οικοσκευής.

Παράλληλα, θα προβλέπεται η δυνατότητα οικονομικής ανταμοιβής για άτομα που παρείχαν μακροχρόνια φροντίδα σε ηλικιωμένους χωρίς αμοιβή – μια έμμεση αναγνώριση της άτυπης φροντίδας που προσφέρουν συγγενείς ή φίλοι.

⚖️ Τι σημαίνουν όλα αυτά για τους πολίτες;

Οι μεταρρυθμίσεις επιδιώκουν περισσότερη διαφάνεια, λιγότερη γραφειοκρατία και μεγαλύτερη ασφάλεια στις κληρονομικές διαδικασίες. Παράλληλα, δίνεται έμφαση στην αποτροπή καταχρήσεων και στη στήριξη ανθρώπων που μέχρι σήμερα βρίσκονταν σε "γκρίζες ζώνες" του νόμου.

Το Υπουργείο Δικαιοσύνης συνεχίζει την επεξεργασία του νομοσχεδίου και περισσότερες λεπτομέρειες αναμένονται μέσα στους επόμενους μήνες. Το βέβαιο είναι ότι η κληρονομιά παύει να είναι μια "παραδοσιακή υπόθεση" και γίνεται πλέον υπόθεση διαφάνειας, δικαίου και σχεδιασμού.

Μάθετε πρώτοι τα νέα στο enaklik.com

Πρόσφατες δημοσιεύσεις

Ένα νέο πρόγραμμα στήριξης του τουρισμού στην Αχαΐα παίρνει τον δρόμο της υλοποίησης, με τη μορφή άυλης ψηφιακής κάρτας. Πρόκειται για το Achaia Pass 2026-2027, μια δράση που στοχεύει στην ενίσχυση της τουριστικής και οικονομικής δραστηριότητας στην περιοχή.

Σημαντική στήριξη σε νοικοκυριά που αντιμετωπίζουν οικονομικές δυσκολίες προσφέρουν οι Δήμοι μέσω των Κοινωνικών Παντοπωλείων. Οι δομές αυτές διαθέτουν δωρεάν βασικά αγαθά σε πολίτες που πληρούν τα κριτήρια ένταξης, καλύπτοντας ανάγκες που αφορούν την καθημερινή διαβίωση.

Νέα δεδομένα διαμορφώνονται στην αγορά κατοικίας, καθώς η ενεργειακή κατάσταση ενός ακινήτου αναμένεται να αποκτήσει ακόμη μεγαλύτερη σημασία για την πώληση και την ενοικίασή του. Στο επίκεντρο βρίσκεται η ευρωπαϊκή πολιτική για τη βελτίωση της ενεργειακής απόδοσης των κτιρίων, η οποία οδηγεί σταδιακά σε αυστηρότερες απαιτήσεις για τα παλαιά...

Μια ειδική ρύθμιση δίνει τη δυνατότητα σε ορισμένους μακροχρόνια ανέργους που βρίσκονται κοντά στη συνταξιοδότηση να συνεχίσουν την ασφάλισή τους, με τις προβλεπόμενες εισφορές να καλύπτονται από τη ΔΥΠΑ.

Μηδενική συμμετοχή στη φαρμακευτική δαπάνη μπορούν να έχουν συγκεκριμένες κατηγορίες συνταξιούχων, εφόσον πληρούν τα προβλεπόμενα εισοδηματικά και συνταξιοδοτικά κριτήρια. Η διαδικασία πραγματοποιείται μέσω της ηλεκτρονικής συνταγογράφησης και δεν απαιτεί ξεχωριστή αίτηση.

Οι παλιές οφειλές προς την εφορία δεν παραμένουν απαραίτητα για πάντα απαιτητές. Η νομοθεσία προβλέπει συγκεκριμένα χρονικά όρια για την παραγραφή, όμως η συμπλήρωση μιας προθεσμίας δεν σημαίνει σε κάθε περίπτωση ότι το χρέος διαγράφεται αυτόματα.

Η σύνταξη λόγω θανάτου αποτελεί σημαντική οικονομική παροχή για τους επιζώντες συγγενείς ασφαλισμένων ή συνταξιούχων που έχουν φύγει από τη ζωή. Ποιοι μπορούν να τη λάβουν, ποιες είναι οι βασικές προϋποθέσεις και από πότε ξεκινά η καταβολή της;

Σημαντική οικονομική στήριξη προβλέπεται για ανασφάλιστους υπερήλικες που δεν έχουν θεμελιώσει συνταξιοδοτικό δικαίωμα. Μέσω του ΟΠΕΚΑ χορηγούνται δύο διαφορετικές παροχές, οι οποίες απευθύνονται σε πολίτες που πληρούν συγκεκριμένα ηλικιακά, εισοδηματικά και περιουσιακά κριτήρια.

Η πρόσβαση στη δικαιοσύνη δεν πρέπει να αποτελεί οικονομικό εμπόδιο. Για τον λόγο αυτό προβλέπεται η παροχή δωρεάν νομικής βοήθειας σε πολίτες που πληρούν συγκεκριμένες προϋποθέσεις.

Νέα δεδομένα ισχύουν από το 2027 για το φαρμακείο πρώτων βοηθειών που πρέπει να διαθέτουν τα οχήματα. Το υπουργείο Υποδομών και Μεταφορών έχει καθορίσει συγκεκριμένες προδιαγραφές για το κιβώτιο, το περιεχόμενό του αλλά και τον τρόπο με τον οποίο πρέπει να διατηρείται.

Μια σημαντική αλλαγή στην πρόσβαση των ατόμων με αναπηρία στις ηλεκτρονικές επικοινωνίες προβλέπει η νέα ρύθμιση, η οποία περιλαμβάνει και τη διάθεση υποστηρικτικού τερματικού εξοπλισμού σε ιδιαίτερα χαμηλή τιμή.

Νέο κύκλο προγραμμάτων για την ενίσχυση της απασχόλησης σχεδιάζει να ενεργοποιήσει η ΔΥΠΑ έως το τέλος του 2026, με επίκεντρο διαφορετικές κατηγορίες ανέργων και περιοχές όπου οι ευκαιρίες απασχόλησης είναι περιορισμένες.

Το Μητρώο Παρακολούθησης Ιδιωτικού Χρέους, το οποίο θα τεθεί σε λειτουργία μέχρι τα τέλη του 2026, αναμένεται να φέρει σημαντικές αλλαγές για όσους έχουν οφειλές, όπως ενοίκια, λογαριασμούς ρεύματος, χρέη προς εφορίες και τράπεζες.

Σε εφαρμογή μπαίνει η διαδικασία ελέγχου και βεβαίωσης των τελών κυκλοφορίας του 2021 για οχήματα που εμφανίζονται στο σύστημα της ΑΑΔΕ ως υπόχρεα για καταβολή. Οι ιδιοκτήτες έχουν συγκεκριμένο χρονικό περιθώριο να ελέγξουν τα στοιχεία του οχήματός τους και, εφόσον υπάρχει λάθος, να το διορθώσουν καταθέτοντας τα απαραίτητα δικαιολογητικά.

Σε μετάθεση της ημερομηνίας έναρξης για τη μετάβαση στην υποχρεωτική καταβολή των μισθωμάτων αποκλειστικά μέσω τραπεζικών λογαριασμών προχώρησε η Ανεξάρτητη Αρχή Δημοσίων Εσόδων (ΑΑΔΕ). Σύμφωνα με την απόφαση Α. 1187/2026 του Διοικητή της ΑΑΔΕ, Γιώργου Πιτσιλή, η νέα καταληκτική προθεσμία ορίζεται για την 1η Ιουλίου 2027.

Νέα διαδικασία για τους ιδιοκτήτες ζώων συντροφιάς θεσπίζει η Κοινή Υπουργική Απόφαση με αριθμ. 23726, η οποία δημοσιεύθηκε στο ΦΕΚ Β' 2525/05.05.2026 και αφορά τη λειτουργία του Εθνικού Μητρώου Ζώων Συντροφιάς (Ε.Μ.Ζ.Σ.).

Έναν νέο ειδικό επενδυτικό λογαριασμό για παιδιά προβλέπει η πρωτοβουλία «Κουμπαράς για τη Νέα Γενιά», που παρουσιάστηκε από την κυβέρνηση στο πλαίσιο των μέτρων της ΔΕΘ. Στόχος είναι να δημιουργείται σταδιακά ένα κεφάλαιο για κάθε παιδί, το οποίο θα παραμένει δεσμευμένο μέχρι την ενηλικίωσή του.

Οι υψηλές θερμοκρασίες κάνουν πολλούς οδηγούς να αναζητούν περισσότερη άνεση ακόμη και πίσω από το τιμόνι. Η ελαφριά ένδυση και τα ανοιχτά υποδήματα αποτελούν συνηθισμένες επιλογές, όμως η οδήγηση με σαγιονάρες ή χαλαρά σανδάλια μπορεί να δημιουργήσει προβλήματα τόσο στην ασφάλεια όσο και, υπό προϋποθέσεις, στην τσέπη του οδηγού.

Τριετής είναι, σύμφωνα με τη θέση του Συνηγόρου του Πολίτη που υιοθέτησε και το Υπουργείο Εσωτερικών, η προθεσμία μέσα στην οποία πρέπει να βεβαιώνονται τα πρόστιμα από παραβάσεις του Κώδικα Οδικής Κυκλοφορίας (ΚΟΚ) από τους δήμους. Τι ισχύει για παλιές κλήσεις και τι μπορούν να κάνουν οι πολίτες.

Σε ετήσια αναπροσαρμογή περνούν από την 1η Ιανουαρίου 2027 μια σειρά από αναπηρικές παροχές, με στόχο τα ποσά να ακολουθούν πλέον την πορεία της οικονομίας και να μην παραμένουν σταθερά για χρόνια.